يوسف بن محمد بن يوسف الطبيب الهروي
19
رياض الادويه ( فارسى )
است . ( مشار ، مؤلفين كتب چاپى فارسى و عربى ، ص 904 ؛ منزوى ، فهرست نسخههاى خطى فارسى ، ج 1 ، ص 575 ؛ ارجح و ديگران ، كتابشناسى نسخ خطى پزشكى ايران ، ص 1088 ؛ آقا بزرگ تهرانى ، الذريعه ، ج 5 ، ص 68 و ج 9 ، ص 1321 و ج 16 ، ص 363 ؛ صفا ، تاريخ ادبيات در ايران ، ج 5 ، ص 357 ) 11 . رسالهء منظوم مأكول و مشروب ، منظومهاى است به فارسى در خواص خوراكىها و نوشيدنىها . نسخههايى از اين اثر در دانشگاه تهران ، سپهسالار ، ملك ، مرعشى ، مجلس ، ملى ، و غيره موجود است . اين منظومه به صورت چاپ سنگى در لاهور به سال 1924 م . منتشر شده است . ( منزوى ، فهرست نسخههاى خطى فارسى ، ج 1 ، ص 592 ؛ ارجح و ديگران ، كتابشناسى نسخ خطى پزشكى ايران ، صص 253 - 254 ؛ صفا ، تاريخ ادبيات در ايران ، ج 5 ، ص 357 ) 12 . مناجات منظوم كه مثنوى عرفانى دربارهء عشق صوفيانه است . 13 . نصيحتنامه كه مثنوى اخلاقى در سرزنش بخل و بخيل در 31 بيت است . 14 . بدايع الإنشاء كه در 940 ق . براى پسرش رفيع الدين حسن نوشته و مجموعهاى از نامهها و توقيعات و محاورات است . ( چاپ سنگى ، دهلى ، 1870 و 1871 م . ) 15 . انوار حكمت يا كلمات يوسفى يا نصايح يوسفى كه در سال 919 ق . تأليف شده و در دستورهاى اخلاقى و سخنان پندآموز صوفيانه است و نسخهاى از آن در كتابخانهء دانشگاه تهران موجود مىباشد . ( دانشنامه در ادب فارسى ، ج 3 ، صص 1128 - 1129 ؛ صفا ، تاريخ ادبيات در ايران ، ج 5 ، ص 1486 ) 16 . بهداشت منظوم كه براى ظهير الدين بابر ساخته شده است . ( آقا بزرگ تهرانى ، الذريعه ، ج 9 ، 1321 ) 17 . فرهنگ عربى به فارسى . 18 . بدايع الإنشاء ، كه آن را در 940 ق . براى پسرش رفيع الدين حسن نوشته است . نامههايى به فارسى به عنوان سرمشق براى مردم از مرتبهها و مقامهاى گوناگون نوشته و مرتب كرده است . اين كتاب در سال 1870 م . به نام « بادى الإنشاء » به جاى بدايع الإنشاء و بار ديگر به نام انشاى يوسفى در دهلى چاپ شده است . ( گلچين معانى ، كاروان هند ، ج 2 ، ص 1559 ؛ الگود ، تاريخ پزشكى ايران ، ص 425 ؛ صفا ، تاريخ ادبيات در ايران ، ص 406 ؛ منزوى ، فهرست نسخههاى خطى فارسى ، ج 1 ، ص 358 )